Investeren we in de Kenniseconomie of wordt het een Werkloze Economie?

‘Er is één crisis waar niemand het over heeft terwijl hij bepalend is voor de toekomst van ons land.’ Zo opent VPRO’s meest recente TEGENLICHT-uitzending ‘Nederland buiten Kennis’. De crisis waaraan de uitzending aandacht besteed is de crisis van de kenniseconomie.

Oorzaak van deze crisis is het tekort aan de belangrijkste grondstof namelijk ‘Kennis’. Investeer je nu in kennis, dan investeer je in de toekomst. Zo heeft de mens 20 jaar later (nog) een plaats in een, ongetwijfeld opnieuw sterk, veranderde economische omgeving. FME/CWM voorzitter Jan Kamminga gaat in de uitzending op bezoek bij ‘paradepaardjes’ als Van der Lande Industries en ASML. Kamminga’s cri de coeur is ‘Hoe komen wij aan vakbekwaam personeel?’

Je kan ook stellen: ‘Hoe komen we tot een meer effectieve en efficiënte productie ‘al was het maar’ om aan de klantvraag te voldoen?’ Het Taiwanese FOXCONN stond ook voor deze vraag, zij besloten hun in China gevestigde productielocaties volledig te robotiseren. Daarmee is tevens de (nb; juist in dit gebied ‘goedkope’) mens overbodig gemaakt…

De TEGENLICHT uitzending komt op het moment dat Martin Ford wereldwijd het artikel To the Jobless Economy publiceert. Ford: “As improvements in computers, robotic technologies, and other forms of job automation continue to accelerate, more workers are certain to be displaced, and job creation will become even more challenging.”

Het is ook het moment dat het boek ‘Race Against the Machine’ verschijnt: “Faster, cheaper computers and increasingly clever software, the authors say, are giving machines capabilities that were once thought to be distinctively human, like understanding speech, translating from one language to another and recognizing patterns. So automation is rapidly moving beyond factories to jobs in call centers, marketing and sales — parts of the services sector, which provides most jobs in the economy.” Deze ontwikkeling maakt de keuzes voor ondernemers/bestuurders/managers inderdaad tot een lastige: mens of machine?

Je vindt deze trends ook terug in The SH/FT van Lynda Gratton etc. etc. Zo kwam in 2009 business school INSEAD met het rapport “Who Cares? Who Dares? Providing the Skills for an Innovative and Sustainable Europe.“. Jan Kamminga stelt in TEGENLICHT: ´Overal waar ik kom met het thema kenniseconomie geeft men mij gelijk, maar men doet niets.´ (nb; zijn slotzinnen in deze doc. zijn wat dat betreft ook veelzeggend….) Zo komt Kamminga dus in een ‘mooi’ (sic.) rijtje.

Maar zoals de ondernemers in het programma opmerken: ‘Het is al bijna te laat.’ Alleen beperken zij zich daarbij nog tot de kennis-tegenstelling EU <-> BRICS. De managers/ondernemers waarschuwen voor de mentailiteit van mensen in de opkomende economieën, hun enthousiasme om zich te ontwikkelen maar ook voor de kopieerkracht van de concurrentie. Dat is inderdaad zo, maar het zijn waarschuwingen terwijl de volgende ‘ploeg’ er al aan komt: de robot….. Da’s pas een Uitdaging voor iedere organisatie op deze planeet: ‘Het Nieuwe Werken’, laten we dat uitvoeren door mens of door machine?

Vrijdag sta ook ik op het programma van de SEFA Conference ‘War for Talent’. Mijn uitdaging is het de talentvolle studenten ‘een Hart onder Riem te steken’ want voor het (liefst continue) Investeren in Talenten, in Mensen is het nooit te laat, toch?

Ik hoop ‘t i.i.g. …..